2026 Maaş Hesaplama Rehberi: Brüt, Net ve Tüm Kesintiler
2026 yılı için brüt maaştan netine giden yolu, vergi dilimlerini, SGK ve damga kesintilerini ve asgari ücret istisnasını adım adım açıklıyoruz.
İş görüşmelerinde "X TL maaş veriyoruz" denildiğinde bu rakam neredeyse her zaman brüttür. Ay sonunda hesabınıza yatan tutar ise nettir; arada genellikle %25-30 fark bulunur. 2022'den sonra gelen asgari ücret istisnası ve değişen vergi dilimleriyle birlikte 2026'da brüt-net hesabı eskisi kadar tahmin edilebilir değil. Bu yazıda hesabın tüm bileşenlerini, sık yapılan hataları ve gerçek bordroda görmediğiniz detayları net biçimde anlatıyoruz.
Brüt ve Net Arasındaki Yapısal Fark
Brüt maaş, işverenin işçi için ayırdığı maliyetin bir kısmıdır. Üzerine işveren SGK payı, işveren işsizlik payı, varsa kıdem ve ihbar tazminatı için ayrılan karşılıklar eklenir ve gerçek "işçinin işverene maliyeti" çıkar. Yani 50.000 TL brüt maaşlı bir çalışan, işverene aylık yaklaşık 60.000-62.000 TL'ye mâl olur. Bu rakamı işveren maliyeti tablosunda görmek, maaş pazarlığı yapan adaylar için kıymetli bir referanstır.
Net maaş ise tablonun en altıdır: brüt üzerinden yasal kesintiler (SGK işçi, işsizlik, gelir vergisi, damga) yapıldıktan sonra çalışana ödenen tutardır. Burada üç önemli detay var:
- Kümülatif vergi: Türkiye'de gelir vergisi yıllık kümülatif matrah üzerinden hesaplanır. Yıl içinde gelir biriktikçe matrah büyür ve aynı brüt maaşta yılın ikinci yarısında daha yüksek vergi dilimine geçilebilir.
- Asgari ücret istisnası: 2022 yılından itibaren tüm çalışanların maaşının asgari ücrete denk gelen kısmı gelir vergisinden ve damga vergisinden istisnadır.
- SGK tavanı: Aylık SGK matrahı, asgari ücretin 7,5 katı ile sınırlandırılmıştır. Bu tavanın üzerindeki brüt maaş kısmına SGK kesintisi uygulanmaz; bu da yüksek maaşlılarda net oranını biraz iyileştirir.
2026 Vergi Dilimleri
2026 yılı için yıllık kümülatif gelir vergisi matrahına uygulanan oranlar:
| Yıllık Vergi Matrahı | Vergi Oranı |
|---|---|
| 0 — 158.000 TL | %15 |
| 158.001 — 330.000 TL | %20 |
| 330.001 — 1.200.000 TL | %27 |
| 1.200.001 — 4.300.000 TL | %35 |
| 4.300.001 TL ve üzeri | %40 |
Bu tablo Resmî Gazete'de yayımlanan resmi değerlerle güncellenir. 2026 dilimleri 2025'in yeniden değerleme oranı esas alınarak belirlenir.
Resmi açıklama sonrası dilimler farklılaşırsa Hesply hesaplayıcısı güncellenir ve burada belirtilir.
Kesintilerin Detayı
SGK İşçi Primi (%14)
Brüt maaşın %14'ü kadar kesilir; SGK matrah tavanı aşılırsa tavandan hesaplanır. Bu prim emeklilik, sağlık, malullük, iş kazası ve analık haklarınızı oluşturur. Bordroda "İşçi SGK Primi" satırında görünür.
İşsizlik Sigortası (%1)
Brüt maaşın %1'i kadardır. İşveren ek olarak %2, devlet de %1 katkı yapar. Belirli koşulların oluşması hâlinde (örneğin işten kendi isteğiniz dışında çıkarılma) İŞKUR aracılığıyla geçici ödenek alabilirsiniz. Ödenek süresi ve tutarı önceki primlerin üzerinden hesaplanır.
Gelir Vergisi
Yıllık matraha artan oranlı uygulanır. Aylık matrah = Brüt − SGK − İşsizlik. Yıllık matrah = Aylık matrah × 12 (sabit maaş varsayımıyla). Yıllık matraha dilim oranları sırayla uygulanır, bulunan yıllık vergi 12'ye bölünür → aylık ortalama gelir vergisi. Hesply hesaplayıcısı bu yöntemi kullanır.
Gerçek bordrolar ise her ay kümülatif matrahı yeniden hesaplar; matrah büyüdükçe dilim atlamaları yaşanır ve aynı brüt maaşa rağmen yılın sonuna doğru net düşebilir. Bu nedenle hesaplayıcımızdaki rakamı "yıllık ortalama aylık net" olarak okumak gerekir.
Damga Vergisi (%0,759)
Brüt maaş üzerinden binde 7,59 sabit oranda kesilir. Asgari ücrete denk gelen kısım damga vergisinden istisnadır.
Asgari Ücret İstisnası
2022'den önce çalışanlara aylık AGİ (Asgari Geçim İndirimi) ödenirdi; medeni durum ve çocuk sayısı net maaşı etkilerdi. 2022 itibarıyla AGİ kaldırıldı; yerine tüm çalışanların maaşının asgari ücret kadar kısmı gelir ve damga vergisinden istisna tutuldu. Bu değişimle:
- Asgari ücretli işçiler bu iki vergiden tamamen muaf hâle geldi.
- Üstü maaş alanlar da aylık nette belirli bir artış kazandı.
- Medeni durum ve çocuk sayısı artık bordro hesabını değiştirmiyor.
Bu istisnanın aylık tutarı, asgari ücretin matrah ve damga karşılığı kadardır ve hesaplayıcımız tarafından otomatik düşülür.
50.000 TL Brüt Üzerinden Adım Adım Örnek
| Kalem | Hesap | Tutar |
|---|---|---|
| Brüt | — | 50.000 TL |
| SGK işçi (%14) | 50.000 × 0,14 | 7.000 TL |
| İşsizlik (%1) | 50.000 × 0,01 | 500 TL |
| Aylık matrah | 50.000 − 7.500 | 42.500 TL |
| Yıllık matrah | 42.500 × 12 | 510.000 TL |
| Yıllık vergi | dilim hesabı | ≈ 106.700 TL |
| Aylık vergi | 106.700 / 12 | ≈ 8.892 TL |
| − Asgari ücret istisnası | gelir vergisi | ≈ 3.316 TL |
| Net gelir vergisi | — | ≈ 5.576 TL |
| Damga (%0,759) | 50.000 × 0,00759 | 379,5 TL |
| − Damga istisnası | — | ≈ 197 TL |
| Net damga | — | ≈ 182,5 TL |
| Aylık net maaş | 50.000 − tüm kesintiler | ≈ 36.741 TL |
Bu sonuç yıllık ortalamadır. Gerçek bordroda Ocak-Mart aylarında net biraz daha yüksek, yıl sonunda kümülatif vergi etkisiyle biraz daha düşük olacaktır.
Sık Yapılan Hatalar
- AGİ'yi hâlâ hesaba katmak. AGİ 2022'de kaldırıldı. Medeni durum veya çocuk sayısı artık net maaşı doğrudan etkilemiyor.
- SGK tavanını unutmak. 195.000+ TL brüt maaşlar için tavan kritiktir; tavan dikkate alınmazsa olduğundan düşük net çıkar.
- Yıllık matrah yerine sadece aylık matrahı vergi dilimine sokmak. Vergi dilimi yıllık üzerinden uygulanır; aylık net hesabı için yıllık vergi 12'ye bölünür.
- Damga vergisini unutmak veya yanlış oranla hesaplamak. Doğru oran binde 7,59 (%0,759).
- BES kesintisini bordroya dahil saymak. Otomatik BES (genellikle %3) yasal kesinti değildir; cayma hakkı vardır ve hesaplayıcılarda dahil edilmez.
Maaş Pazarlığında Brüt-Net Kullanımı
Pazarlık masasında "şu kadar net istiyorum" demek yerine brüt rakamı netleştirmek profesyonel duruşunuzu güçlendirir. Brüt, hem işverenin maliyetini hem de sizin yıllık vergi planlamanızı doğrudan etkiler. Aşağıdaki üç soruyu hazır cevaplı tutmak işe yarar:
- Hedef brüt maaş: İstediğiniz net ve dolayısıyla beklediğiniz brüt
- Yan haklar: Yemek/yol kartı, özel sağlık sigortası, BES işveren katkısı
- Yıllık toplam: 12 ay net + yıllık ikramiye + prim olası tutarı
Net Maaşımı Artırmak İçin Ne Yapabilirim?
- Vergi avantajlı kalemler: BES işveren katkısı, özel sağlık sigortası, yemek kartı gibi vergisi avantajlı yan haklar talep edilebilir.
- Yan ödemeler: Yıllık primler, satış komisyonları, performans ikramiyeleri yıllık paket olarak değerlendirilmeli.
- Yıl içi vergi planlaması: Eğitim, sağlık ve bağışlarda vergi indirimi imkânları (gelir vergisi beyanı yapanlar için).
Resmi Kaynaklar
- Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) — vergi dilimleri ve gelir vergisi mevzuatı
- Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) — prim oranları ve tavan/taban
- Resmî Gazete — asgari ücret tespit komisyonu kararı
- İŞKUR — işsizlik sigortası uygulamaları
Sonuç
2026'da brüt-net hesabı, AGİ döneminin sade aritmetiğinden uzaklaşıp asgari ücret istisnası ve kümülatif vergi etkisiyle daha katmanlı bir yapıya dönüştü. Bordronun farkı yalnızca "kaç para alıyorum" sorusunun cevabı değil; iş hayatınızda planlama yapmak için temel bir araçtır. Tüm bileşenleri bir araya getiren Hesply Maaş Hesaplama aracını kullanarak kendi maaşınız üzerinde bu rakamları saniyeler içinde görebilirsiniz.
Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, mali müşavirlik tavsiyesi niteliği taşımaz. Kişisel durumunuza özgü kararlar için bir mali müşavire danışın.